● تاثیر وسایل ارتباط جمعی بر پیوندهای عاطفی درخانواده ها
یكی از مولفه های خانواده منسجم ، پیوند عاطفی است كه در اثر وجود و استمرار فضای گفت وگو ، تعاطی افكار و تبادل نظر میان اعضای آن شكل می گیرد. پیوند عاطفی ، خود به عنوان یك عامل انگیزشی موجب ارتقاء انسجام خانواده می شود و این سیكل می تواند همچنان ادامه یابد. براین اساس پیوند عاطفی و انسجام خانواده با یكدیگر همبستگی مثبت و بالایی دارند.
عوامل گوناگونی موجب آسیب دیدن پیوند عاطفی خانواده شده و مآلا انسجام آن را به مخاطره می اندازند. یكی از عوامل اثرگذار بر گسستگی انسجام خانواده ، گسترش رسانه های جمعی و استفاده افراطی از آنها می باشد.
رسانه های جمعی بویژه رسانه های شنیداری وغیر متعامل به دلیل كاركرد متنوع خود و ایجاد تغییرات پیوسته ، بتدریج جای ارتباط بین فردی ازنوع چهره به چهره را گرفته وتوانسته اند فضای انفرادی را بجای فضای جمعی و اجتماعی خانواده حاكم كنند ، بطوری كه گسترش تكنیكی رسانه های شنیداری و رایانه ای ، ارتباط مستقیمی با فردگرایی ودوری از گروه را نشان می دهد. دراین مسیر ، تعامل فرد با رسانه الكترونیكی وغیر احساسی شكل می گیرد وبه دلیل برتری تكنولوژیكی وتجهیز فنی ابزارهای رسانه ای ، نوعی رعب فرهنگی وانفعال شخصیتی درفرد ایجاد می شود. نتیجه این می شود كه افراد خانواده به جای گفت وگوی صمیمی با یكدیگر با ابزارهای الكترونیكی ارتباط برقرار می كنند ، ارتباطی كه فاقد بارعاطفی واحساسی است. این آسیب دردو نوع ارتباط ، بیشتر خودرا نشان می دهد : یكی ارتباط بین فرزندان و والدین ، و دیگری ارتباط بین زن وشوهر.
تجربیات نشان می دهند كه هراندازه ارتباط میان فرزندان و والدین وهمچنین ارتباط میان همسران به دلیل تغییر مخاطب كاهش یابد ، فاصله عاطفی وهیجانی وهمچنین فاصله شناختی میان اعضاء نظام خانواده بیشتر می شود. آمارهای رسمی نشان می دهند كه میزان مشاهده تلویزیون توسط افراد ایرانی نزدیك به چهار ساعت ونیم در روز است. این میزان بسیار زیاد است ومی تواند به كاهش فضای گفت وگو میان اعضای خانواده گردد. این روند به افزایش فردگرایی وكاهش جمع گرایی منجر خواهد شد كه عامل مهمی در آسیب دیدن انسجام خانواده قلمداد می شود.
● خانواده و گروه
خانواده ، یك گروه پویا ست. گروه تنها مجموعه ای ازافرادنیست ، بلكه نشان دهنده نوع وشكل روابط میان اعضای آن نیز هست. گروه را می توان مجموعه ای ازافراد دانست كه با برقراری ارتباط با یكدیگر و انجام كاروفعالیت مشترك ، هدف مشتركی را نیز دنبال می كنند (بورمان ، ۱۹۶۹، به نقل از فرهنگی ،۱۳۸۲). درتقسیم بندی گروه ها ، خانواده را می توان جزو گروه های كوچك بحساب آورد كه با اندكی تفاوت ، ازقوانین گروههای بزرگ تبعیت می كنند. ازمهمترین قواعد این گروهها تحولی بودن آنهاست.